Đối diện tình hình dịch bệnh “vô tiền khoáng hậu” hiện nay, ngành sản xuất giấy cần có kế hoạch ứng phó để giảm thiểu tác động đến doanh nghiệp và kinh tế ngành giấy nói chung.
Biến động ngành giấy sau mùa dịch
Theo đánh giá, hiện nay dự trữ nguyên liệu của các công ty giấy rất ít, dao động khoảng 1-2 tháng. Các doanh nghiệp vừa và nhỏ không còn dự trữ hoặc gần cạn kiệt. Tình trạng không có nguyên liệu sản xuất buộc doanh nghiệp giấy phải tạm dừng hoạt động.
Nếu như các ngành khác ảnh hưởng bởi nguyên liệu từ Trung Quốc và một phần của thị trường châu u thì ngành giấy bị tác động kép bởi cả nguyên liệu đầu vào và sản phẩm đầu ra do dịch tại Trung Quốc và châu u, Mỹ. Khi Trung Quốc kiểm soát được dịch và bắt đầu cho doanh nghiệp hoạt động trở lại, các công ty Trung Quốc đã đẩy mạnh việc mua vào, càng tạo ra sự khan hiếm nguồn cung tại thị trường châu Á và thêm khó khăn cho các doanh nghiệp tại Việt Nam.
Cùng với đó, nguyên liệu cho sản xuất bao bì giấy từ giấy thu hồi có vai trò rất quan trọng trong sản xuất giấy bao bì: Năm 2018 nhu cầu sử dụng là 3,71 triệu tấn, năm 2019 là 4,5 triệu tấn và đến năm 2030 khoảng 11 triệu tấn. Tuy nhiên, tỷ lệ thu gom trong nước chỉ đạt khoảng 40%, còn lại 60% phải nhập khẩu. Ngoài ra, doanh nghiệp giấy Việt Nam có quy mô công suất sản xuất nhỏ, chủ yếu dưới 30.000 tấn/năm, đầu tư manh mún, không tập trung, quy trình sản xuất giấy còn lạc hậu với công nghệ, thiết bị cũ, chi phí vận hành cao, chất lượng sản phẩm kém.
Giá giấy thành phẩm tăng khoảng 200.000 – 300.000 đồng/tấn. Trong khi đó, thị trường xuất khẩu và trong nước đang giảm do cả khâu cung ứng khó khăn, vận chuyển tăng giá và nhu cầu thị trường không cao. Các doanh nghiệp sản xuất giấy ảnh hưởng cả đầu vào lẫn đầu ra. Từ lâu, nguồn cung giấy chủ yếu thông qua nhập khẩu, chưa có doanh nghiệp nội địa nào đứng ra tổ chức thu mua, kinh doanh giấy phế liệu chuyên nghiệp, có quy mô.
Công ty giấy Lee & Man không đứng ngoài những ảnh hưởng chung của ngành. Nhà máy Lee & Man đã thực hiện các biện pháp cắt giảm sản xuất, kiểm soát hoạt động trong nhà máy… từ khi dịch bệnh được công bố.
Trước tình hình này, Chính phủ và Bộ Tài chính, Bộ Công Thương cần có các chính sách hỗ trợ các công ty giấy trong nước như miễn, giảm và nộp chậm, hoàn thuế giá trị gia tăng. Hỗ trợ vốn vay ưu đãi, hạ lãi suất và giãn trả nợ ngân hàng cho doanh nghiệp ngành giấy nhằm hỗ trợ trực tiếp vào việc mua nguyên liệu đầu vào. Đồng thời, kiến nghị Bộ Công Thương đề xuất với các nhà cung cấp không đơn phương tăng giá nguyên liệu hoặc hủy đơn hàng với lý do dịch bệnh.
